PRACA POGLĄDOWA
Agoniści receptora glukagonopodobnego peptydu 1 i tirzepatyd w terapii nowotworów ginekologicznych:
przegląd literatury dotyczący ich równoczesnego wpływu na redukcję masy ciała oraz proces nowotworowy
Więcej
Ukryj
1
Wojskowy Instytut Medyczny – Państwowy Instytut Badawczy, Polska
2
Międzyleski Szpital Specjalistyczny, Polska
3
Warszawski Szpital Południowy, Polska
4
Szpital Wolski im. dr Anny Gostyńskiej, Polska
5
Centralny Szpital Kliniczny Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego Warszawskiego Uniwersytety Medycznego, Polska
6
Nowy Szpital w Olkuszu, Polska
7
Państwowy Instytut Medyczny Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, Polska
8
Szpital Wojewódzki w Poznaniu, Polska
Data nadesłania: 04-12-2025
Data ostatniej rewizji: 11-12-2025
Data akceptacji: 12-12-2025
Data publikacji: 30-06-2026
Autor do korespondencji
Alicja Pełszyk
Wojskowy Instytut Medyczny – Państwowy Instytut Badawczy, ul. Szaserów 128, 04-141, Warszawa, Polska
LW 2026;104(2):126-131
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE
Agoniści receptora glukagonopodobnego peptydu 1 (analogi GLP-1) oraz tirzepatyd są lekami zarejestrowanymi do leczenia cukrzycy typu 2 i otyłości. Oprócz wpływu na regulację zaburzeń metabolicznych, wykazują również działanie na mikrośrodowisko guza, nasilają apoptozę, zmniejszają sygnalizację prozapalną i ograniczają zdolność komórek nowotworowych do tworzenia przerzutów. Głównym celem niniejszej pracy jest ocena potencjalnych korzyści wynikających z dołączenia leków inkretynowych do terapii nowotworów ginekologicznych, w szczególności endometrium, jajnika oraz szyjki macicy. W nowotworach endometrium analogi GLP-1 oraz tirzepatyd indukują apoptozę, odwracają lekooporność na chemioterapię, wzmacniają sygnalizację receptora progesteronowego oraz działają synergistycznie z terapiami
hormonalnymi. W leczeniu nowotworów jajnika analogi GLP-1 hamują szlaki sprzyjające progresji nowotworu, zmniejszają stan zapalny oraz ograniczają powstawanie przerzutów nowotworowych. U pacjentek z rakiem szyjki macicy, szczególnie ze współistniejącą cukrzycą typu 2, analogi GLP-1 wykazują działanie ochronne poprzez redukcję stanu zapalnego i normalizację glikemii, której podwyższony poziom sprzyja rozwojowi nowotworów. Analogi GLP-1 oraz tirzepatyd wpływają na wyrównanie zaburzeń metabolicznych i bezpośrednio modulują szlaki sygnałowe odpowiedzialne za proces nowotworzenia. Mechanizmy te mogą stanowić podstawę do opracowania nowych strategii terapeutycznych w ginekologii onkologicznej, łączących kontrolę metaboliczną z działaniem przeciwnowotworowym.